برای مشاوره با پزشکان کلیک کنید
;
سیاه سرفه (پرتوسیس) از جمله بیماری های عفونی تنفسی  بسیار مسری است. در بسیاری افراد این بیماری، خود را با سرفه های سخت ممتد و خشک، نشان می دهد و پس از مدتی به سرفه های بلند پر سر و صدا منجر می شود که بیشتر شبیه به صدای فریاد است.
پیش از ساخت واکسن، سیاه سرفه از جمله بیماری های کودکان محسوب می شد. امروزه این بیماری عمدتا روی اطفال کوچک تاثیر می گذارد تا دوره واکسیناسیون آن ها کامل شود. پس از آن بیشترین تاثیر روی نوجوانان و بزرگسالانیست که ایمنی شان تضعیف شده است.
مرگ ناشی از سیاه سرفه بسیار کم اتفاق می افتد اما معمولا در نوزادان رخ می دهد. به همین دلیل است که باید زنان باردار و هر کسی که با نوزادان در ارتباط است، در برابر سیاه سرفه واکسینه شوند.
وقتی فرد مبتلا به سیاه سرفه می شود، حدود 7 تا 10 روز طول می کشد تا علائم و نشانه ها بروز کنند، البته امکان دارد این مدت زمان، بیشتر طول بکشد. این علائم معمولا در ابتدا ملایمند و شباهت بسیاری به سرما خوردگی دارند:
  • آبریزش بینی
  • گرفتگی بینی
  • چشم های قرمز و آبکی
  • تب
  • سرفه
پس از یک یا دو هفته، این علائم وخیم تر می شوند. خلط های غلیظی در مسیر تنفسی فرد تجمع می کنند، که موجب سرفه های غیر قابل کنترل می شوند. حمله های سخت و طولانی مدت سیاه سرفه ممکن است:
  • موجب استفراغ و تهوع شود
  • منجر به سرخ شدن و یا کبود شدن صورت فرد شود
  • خستگی مفرط ایجاد کند
  • منتهی به نفس هایی با صدای بلند شود
گرچه بیشتر افراد سرفه های پر سر و صدا نمی کنند. گاه تنها نشانه سیاه سرفه در اکثر بزرگسالان و نوجوانان سرفه های خشک مداوم می باشد.
نوزادان ممکن است به هیچ وجه سرفه نکنند. در عوض، تنفس آن ها دچار مشکل می شود و ممکن است موقتا دچار قطع تنفس گردند.
سیاه سرفه نوعی عفونت شایع تنفسی است که توسط باکتری بوردتلا پرتوسیس ایجاد می‌شود. این بیماری را باید در هر نوجوان یا بزرگسال دچار سرفه حاد که بیش از دو هفته طول کشیده است، حتی در صورت کامل بودن ایمن سازی، مد نظر داشت.
وقتی فرد مبتلا سرفه یا عطسه می کند، قطرات کوچکی حاوی این باکتری در هوا پخش می شود و می تواند با تنفس، وارد شش افرادی که در محیط قرار دارند، بشود.

چرا این تشخیص از نظر دور می‌ماند؟

از زمانی که واکسیناسیون رایج شده است، به غلط تصور می شود که بروز سیاه سرفه پایین آمده است و به همین جهت تشخیص آن در سطح مراقبت‌های اولیه کمتر از میزان واقعی است. نمودهای بالینی کلاسیک سیاه سرفه از قبیل "صدای بلند" در شروع دم ممکن است در کودکان بزرگتر و بزرگسالانی که ایمن شده‌اند، تظاهر ناچیزی داشته باشند. به علاوه، امکان دارد بسیاری از پزشکان ندانند که یک آزمون تشخیصی سرولوژیک ساده برای این بیماری وجود دارد.
 
 

اهمیت این مساله چقدر است؟

سرفه پایدار بدون توجیه می‌تواند منجر به دیسترس و اضطراب شود و بیمار را در معرض بررسی های تشخیصی گسترده، انواع درمان‌ها و ارجاعات نامتناسب قرار دهد. از طرفی، تشخیص و درمان زودهنگام با اریترومایسین می تواند از انتقال عفونت توسط بیماران در داخل و خارج از خانه پیشگیری کند. این مساله به ویژه در شیرخواران خردسال که ممکن است دچار عوارضی شدید نظیر نارسایی تنفسی و مرگ شوند، حائز اهمیت است. مساله دیگر این که اعلام همه موارد سیاه سرفه توسط پزشکان مراقبت‌های اولیه و مراقبت پیگیرانه دقیق از موارد اثبات‌شده بیماری از نظر آزمایشگاهی، برآوردی بهتر از کارآیی واکسن و بار بیماری در جامعه فراهم می­‌کند.
 
 

چگونه تشخیص داده می­شود؟

نمودهای بالینی
سرفه حاد پایدار به مدت بیش از دو هفته بدون صدای بلند دمی که مشخصه سیاه سرفه است، می‌تواند تنها علامت سیاه ­سرفه باشد. علایم ابتدایی که تا دو هفته طول می­‌کشند، عفونت ساده مجاری تنفسی فوقانی را تقلید می­‌کنند. این دوره، آلوده­ کننده­‌ترین دوره بیماری است. ممکن است دوره‌های حمله‌ای سرفه تا شش هفته تداوم یابد ولی با عفونت‌های تنفسی بعدی نیز مجددا عود می‌کند. در چین به سیاه‌سرفه، سرفه صدروزه گفته می­‌شود. سرفه در تمام گروه‌های سنی، فارغ از وضعیت ایمن‌­سازی، به طور متوسط تا 3 ماه طول می­‌کشد.
 
 
بررسی‌های تشخیصی
کشت ارگانیسم بوردتلا پرتوسیس بدون جمع‌آوری صحیح نمونه سواب بینی یا نمونه نازوفارنکس، دشوار است؛ جمع‌آوری هیچ یک از این نمونه‌ها در مراقبت‌های اولیه، ساده نیست. در 3 هفته اول دوره سرفه، حساسیت کشت از 45-15 به حد صفر افت پیدا می‌کند و با درمان آنتی‌بیوتیکی، ایمن‌سازی قبلی و جابه‌جایی ظرف نمونه نیز افت بیشتری حاصل خواهد شد.
سرولوژی، آزمون تشخیصی خونی توصیه شده در سطح مراقبت‌های اولیه است و در بسیاری از کشورها به صورت روتین مورد استفاده قرار می گیرد: یک نوبت افزایش در IgG ضد سم سیاه سرفه، حساسیت 76 و ویژگی 99 در تشخیص سیاه سرفه در تمام گروه‌های سنی دارد. اخیرا روش‌های سنجش سطح IgG ضد سم سیاه سرفه در بزاق دهان نیز رواسازی شده‌اند؛ استفاده از این روش‌های تشخیصی در مراقبت‌های اولیه، سریع و ساده است و اخیرا در انگلستان، در دسترس قرار گرفته‌‌اند.
سیاه سرفه باید گزارش شود. درمان بر پیامد بیمار تاثیری ندارد ولی اگر اریترومایسین ظرف 21 روز از شروع علایم تجویز شود، دوره سرایت بیماری را کم و از انتقال آن به اعضای خانواده جلوگیری می کند. یک دوره هفت روزه کافی است. پروفیلاکسی با اریترومایسین باید برای تمام افراد خانواده هایی که نوزاد آسیب‌پذیر ایمن‌سازی نشده یا دارای سابقه واکسیناسیون ناقص دارند، انجام شود. بیماری در شیرخواران، شدید و نیازمند ارجاع به مراقبت‌های سطح دوم است.

پزشکان زیر در درمان این بیماری می توانند کمکتان کنند

مقاله های مرتبط با این بیمارینمایش آرشیو

    • بسیاری از تشخیص های آسم اشتباه است۱۳۹۶/۰۹/۱۱

      نهاد دیده بان وزارت بهداشت انگلیس هشدار داد که یک سوم تشخیص های پزشکی در زمینه ابتلا به آسم احتمالا صحیح نیست و پزشکان باید آزمایش های واقع بینانه ای در این رابطه انجام دهند.
    • موکت، منبع مواد آلرژی زاست۱۳۹۴/۰۸/۱۰

      موکت‌ها ممکن است آلاینده‌هایی مانند هیره‌ها یا مایت‌ها، پوسته‌های بدن حیوانات خانگی، مواد آلرژی‌زای سوسک‌ها، ذرات آلاینده، سرب، هاگ‌های کپک‌ها، حشره‌کش و گردوغبار را در خود جای دهند.
    • عفونت های تنفسی کودکی و افزایش خطر آسم در بزرگسالی۱۳۹۶/۰۷/۰۱

      مطالعات نشان می‌دهد عفونت‌های تنفسی مانند سرماخوردگی و سینوزیت در کودکان، احتمال ابتلا به آسم و مشکلات ریوی را در بزرگسالی افزایش می‌دهد.
    • آسم در شهرهای درگیر ریزگرد، شیوع بیشتری دارد۱۳۹۷/۰۲/۱۶

      عضو مرکز تحقیقات ایمونولوژی، آسم و آلرژی دانشگاه علوم پزشکی تهران با اعلام نتایج مطالعه «شیوع آسم در ایران» گفت: «شیوع این بیماری در استان هایی مانند سیستان و بلوچستان، خوزستان، ایلام و کرمانشاه که در معرض ریزگردها و آلاینده ها هستند، بیشتر از سایر استان ها است.»
    • توصیه‌های تغذیه‌ای برای مبتلایان به عفونت ریه۱۳۹۳/۰۹/۱۶

      ویروس، باکتری، قارچ و حتی عوامل انگلی می‌تواند باعث عفونت دستگاه تنفسی شود. آنچه روی پیامد بیماری تاثیر دارد، سیستم ایمنی بدن فرد است و آنچه روی سیستم ایمنی تاثیر دارد، وضعیت تغذیه است.

مرکز مشاورهنمایش آرشیو

تنگی نفس 

پاسخ توسط غلامحسین علیشیری ۱۳۹۷/۱۲/۱۸
#4060

غلامحسین علیشیری

سلام در این مورد باید بررسی صورت گیرد کمی بعید است علت تنگی نفس شما ارتباطی با کم خونی مینور داشته باشد

التهاب سینه و پستان

پاسخ توسط مریم آقایی ۱۳۹۷/۱۱/۲۵
#4053

مریم آقایی

با سلام  پرهیز غذایی از قهوه شکلات کلم سویا و قرص جلوگیری و نوشابه و نیز مصرف ویتامین ئی و یا گل مغربی بمدت طولانی مثلا یکسال توصیه می‌شود.جواب کشت نیز منفی بوده است.

معده درد

پاسخ توسط ادمین بهپو ۱۳۹۷/۱۰/۱۱
#4039

ادمین بهپو

سلام موارد ذکر شده از علایم مشترک بیماری های گوارشی زیادی است و گمان بدون آزمایش و معاینه و مشاهده حضوری بیمار امکان پذیر نیست. 

زانو درد

پاسخ توسط ادمین بهپو ۱۳۹۷/۱۰/۱۱
#4035

ادمین بهپو

با سلام درد توام با تورم زانو ها از علایم مشکلاتی نظیر اسپوندیلیت انکیلوزان ، التهاب کیسه بورس محافظت کننده از مفصل، نقرس ،استئوآرتریت ،آرتروز پسوریازیس ،آرتریت روماتوئید ، لوپوس ،ضربه ، شکستگی استخوان،وارد شدن بخشی از استخوان یا غصروف درون فضای مفصل، هماتوما ،کشیدگی و رگ به رگ شدن یا  پارگی مینیسک می باشد که تشخیص آن با معاینه حضوری توسط پزشک متخصص امکان پذیر است.