برای مشاوره با پزشکان کلیک کنید
;
یبوست مزمن به حرکات غیرمعمول روده یا عبور سخت مدفوع می گویند که چند هفته یا حتی بیشتر طول بکشد. یبوست معمولا به معنای داشتن دفع کمتر از 3 بار در هفته است.
اگرچه داشتن هر از گاه یبوست بسیار شایع است اما برخی افراد یبوست مزمن دارند که زندگی آنها را تحت تاثیر قرار می دهد.
  • دفع مدفوع کمتر از 3 بار در هفته
  • داشتن مدفوع ناصاف یا سخت
  • زور زدن برای اجابت مزاج
  • احساس وجود مانع در مقعد که از اجابت مزاج جلوگیری می کند
  • نیاز به کمک برای خالی کردن راست روده؛ مثل استفاده از دست ها برای فشار به شکم و یا استفاده از انگشت برای خارج کردن مدفوع از مقعد
اگر 2 یا تعداد بیشتری از این علائم را در سه ماه گذشته در خود احساس کرده اید، یبوست شکل مزمن پیدا کرده و باید مورد توجه و درمان قرار گیرد.
چنانچه در اجابت مزاج دچار مشکل پایدار شده اید بدون اینکه دلیلی برای آن بیابید، به پزشک مراجعه کنید.
در جدار روده یک فرد سالم شبکه‌ به هم پیچیده‌ای از اعصاب وجود دارد که عملکرد فوق‌العاده ظریفی دارد. این اعصاب عضلات روده‌بزرگ را با هماهنگی و نظم دقیقی منقبض می‌کنند و باعث به‌وجودآمدن حرکت‌های دودی روده می‌شوند. این حرکت‌ها محتویات داخل روده را به جلو می‌راند و نهایتا غذای هضم‌شده بعد از طی طول روده‌بزرگ به راست‌روده می‌رسد. وقتی راست‌روده از مدفوع پر می‌شود اعصاب ناحیه انتهایی تحریک و پیام دفع صادر می‌شود. حلقه‌هایی عضلانی در ناحیه مقعد وجود دارد که در حالت طبیعی آن را مسدود می‌کند. در زمان مناسب و با کنترل ارادی فرد شل‌شدن حلقه‌ها انجام می‌شود و عمل دفع انجام می‌شود. اگر به هر دلیلی روند طبیعی ذکرشده در روده‌بزرگ به‌طور هماهنگ عمل نکند، موادغذایی داخل روده انباشته و مشکلی به نام یبوست پدید می‌آید. یبوست زمانی اتفاق می افتد که مدفوع حرکت بسیار کندی در دستگاه گوارش داشته باشد. یبوست مزمن دلایل زیادی می تواند داشته باشد:

انسداد کولون یا راست روده

انسداد کولون یا راست روده باعث کند یا متوقف شدن حرکت مدفوع می گردد. علل انسداد:
  • شقاق مقعد
  • انسداد روده
  • سرطان کولون (روده بزرگ)
  • تنگی کولون
  • سرطان های شکم که روی کولون فشار وارد می کند
  • سرطان رکتوم (راست روده)
  • رکتوسل
 

مشکلات اعصاب اطراف کولون و رکتوم

گاه اعصابی که عملکرد عضلات کولون و رکتوم و در نهایت حرکت مدفوع از طریق روده ها بر عهده آنهاست، دچار مشکل می شوند. علل آن:
 

اشکال در ماهیچه های مسوول دفع

گاهی ماهیچه های لگن که در اجابت مزاج نقش دارند دچار اشکال شده و ممکن است باعث یبوست شوند. این مشکلات عبارتند از:
  • ناتوانی در شل کردن عضلات لگن برای اجابت مزاج (آنیسموس)
  • عضلات لگن نمی توانند بین شل کردن و انقباض، به درستی هماهنگی برقرار کنند (دیس سینرژیا)
  • عضلات لگنی ضعیف

بیماریهایی که بر هورمون های بدن تاثیر می گذارد

هورمون ها به تعادل مایعات بدن کمک می کنند. حالات و بیماریهایی که باعث برهم خوردن تعادل هورمونی می شود شامل موارد زیر است:
 
بعد از معاینه و شرح‌حال اولیه بیمار می‌توان پی برد که آیا عامل محرکی برای تغییر عملکرد روده وجود دارد یا نه. معمولا آزمایش خون از نظر میزان قندخون و سطح هورمون‌های تیروییدی هم انجام می‌شود. باتوجه به آنچه در شرح‌حال و معاینه بالینی یافت می‌شود ممکن است آزمایش‌های مدفوع یا سایر اقدام‌های تشخیصی لازم باشد اگر در این بررسی‌ها علت زمینه‌ای برای یبوست پیدا نشود باید نسبت به درمان آن اقدام کرد. در بیشتر موارد بررسی‌ها منفی هستند و فرد در اصطلاح دچار یبوست اولیه یا ایدیوپاتیک است. با رعایت توصیه‌های غیردارویی و برخی موارد مصرف دارو بهبود می‌یابند درصد ناچیزی از مبتلایان (3-2 درصد) یبوست‌های بسیار شدید مقاوم به درمان دارند در این مواقع بیمار را به مراکز تحقیقاتی می‌فرستیم تا مورد بررسی فوق‌تخصصی قرار گیرد. آزمون‌های تشخیصی روی روده‌بزرگ و مکانیسم دفع در راست‌روده انجام می‌شود و باتوجه به نوع اختلال درمان مناسب صورت می‌گیرد.
یبوست مزمن می‌تواند یکی از علایم سرطان روده بزرگ باشد اما هر یبوستی را نمی‌توان به سرطان نسبت داد. حدود 20درصد افراد جامعه به یبوست مبتلا هستند ولی از این جمعیت بسیار بالا فقط تعداد اندکی از آنها سرطان روده‌بزرگ دارند. در صورتی که هر فردی بعد از سن 45 سالگی برای مدتی طولانی دچار یبوست شود، حتما باید موردمعاینه دقیق قرار گیرد تا با انجام کولونوسکوپی از نبود هر نوع ضایعه سرطانی در روده مطمئن شویم. برخی بیماری‌های التهابی روده و نیز پاره‌ای از بیماری‌های روماتیسمی با یبوست مزمن همراه هستند که علایم دیگری غیر از یبوست دارند و قابل تشخیص‌ هستند.
قدم اول درمان این است که به شیوه زندگی توجه کنیم. ما معمولا توصیه می‌کنیم مبتلایان به یبوست صبح‌ها صبحانه میل کنند و بعد از آن برای دفع مدفوع آماده شوند و از زورزدن زیاد موقع دفع خودداری کنند چون بعضی از بیماری‌های ناحیه مقعد با زورزدن تشدید می‌یابند. افراد مبتلا را باید به مصرف فیبرهای طبیعی که در میوه و سبزیجات فراوان هستند، ترغیب کرد. خوردن میوه با پوست و مصرف غلات حاوی سبوس فیبر بیشتری به بدن می‌رسانند. فعالیت بدنی مفرح و شاداب مثل پیاده‌روی ایروبیک و شنا حرکت‌های دودی روده را منظم‌تر می‌کند و باعث آرامش اعصاب و کنترل بهتر استرس می‌شود و در بهبود یبوست اثربخش است. در اینجا تاکید می‌کنم که آرامش عامل بسیار مهمی در تعدیل حرکت‌های روده و اجابت‌مزاج منظم است و فشارهای عصبی، حتی موارد خفیف افسردگی یا اضطراب یا اختلال‌های خواب هم می‌توانند باعث تشدید یبوست شوند. بعضی داروها نیز می‌توانند یبوست ایجاد کنند. اگر دارویی مصرف می‌شود، بهتر است با تجویز پزشک باشد و درباره احتمال یبوست در اثر مصرف دارو از پزشک سوال شود. اگر اقدام‌های کمکی به بهبود یبوست کمکی نکرد قدم بعدی ما درمان دارویی است. برخی از داروها درحقیقت همان فیبر هستند که به مقدار زیاد و متراکم به صورت فرآورده‌های دارویی تجویز می‌شوند. بعضی دیگر بعد از رسیدن به روده‌بزرگ روده را به ترشح بیشتر آب و املاح تحریک و از این طریق به دفع یبوست کمک می‌کنند. در دهه اخیر داروهای جدید دیگری برای درمان یبوست به بازارهای دارویی معرفی شده‌اند و ممکن است در سال‌های آینده در کشور ما قابل‌تهیه باشند.

پزشکان زیر در درمان این بیماری می توانند کمکتان کنند

مقاله های مرتبط با این بیمارینمایش آرشیو

    • یبوست عامل بیماریهای مزمن کلیه۱۳۹۵/۰۸/۲۴

      مطالعات جدید نشان می دهد یبوست احتمال ابتلا به بیماری های مزمن کلیه و نارسایی کلیه را افزایش می دهد.
    • کمبود آب در بدن چه بیماری هایی سرتان می آورد؟۱۳۹۶/۰۳/۲۲

      شاید برای شما هم پیش آمده که بارها از گرفتگی عضلات کلافه شده باشید و تصور می کنید که با مصرف دارو بهبود می یابد. در حالی این مشکل ناشی از کمبود آب است.کمبود آب در بدن عامل بسیاری از دردها و بیماریهاست و این تاکیدی است بر این جمله که آب مایع حیات است.
    • درمان یبوست به کمک ویرایش ژنتیکی یک باکتری۱۳۹۷/۰۳/۲۷

      دانشمندان یک باکتری را برای تولید یک ماده شیمیایی به نام «تریپتامین» مهندسی کرده‌اند که به درمان یبوست کمک می کند.
    • 10 درد شکمی، 10 علت و 10 درمان۱۳۹۳/۱۲/۲۷

      یشتر دردهای شکمی دلایل ساده‌ای دارند و چندان جدی نیستند اما بعضی از این دردها را باید جدی گرفت و هرچه زودتر در صدد تشخیص و درمان آن برآمد.
    • نگاهی به مدفوعتان بیندازید۱۳۹۷/۱۲/۲۷

      طب سنتی عقیده دارد بهتر است در هر بار اجابت مزاج نگاهی به مدفوع خود بیندازید. زیرا بدن انسان چندین ورودی و چندین خروجی دارد که از طریق آن ها مواد مفید دریافت و مواد مضر تخلیه می شوند. اگر در این روند اخلالی ایجاد شود می توان با بررسی اجمالی مدفوع به احتمالات پیش رو پی برد.

مرکز مشاورهنمایش آرشیو

تنگی نفس 

پاسخ توسط غلامحسین علیشیری ۱۳۹۷/۱۲/۱۸
#4060

غلامحسین علیشیری

سلام در این مورد باید بررسی صورت گیرد کمی بعید است علت تنگی نفس شما ارتباطی با کم خونی مینور داشته باشد

التهاب سینه و پستان

پاسخ توسط مریم آقایی ۱۳۹۷/۱۱/۲۵
#4053

مریم آقایی

با سلام  پرهیز غذایی از قهوه شکلات کلم سویا و قرص جلوگیری و نوشابه و نیز مصرف ویتامین ئی و یا گل مغربی بمدت طولانی مثلا یکسال توصیه می‌شود.جواب کشت نیز منفی بوده است.

معده درد

پاسخ توسط ادمین بهپو ۱۳۹۷/۱۰/۱۱
#4039

ادمین بهپو

سلام موارد ذکر شده از علایم مشترک بیماری های گوارشی زیادی است و گمان بدون آزمایش و معاینه و مشاهده حضوری بیمار امکان پذیر نیست. 

زانو درد

پاسخ توسط ادمین بهپو ۱۳۹۷/۱۰/۱۱
#4035

ادمین بهپو

با سلام درد توام با تورم زانو ها از علایم مشکلاتی نظیر اسپوندیلیت انکیلوزان ، التهاب کیسه بورس محافظت کننده از مفصل، نقرس ،استئوآرتریت ،آرتروز پسوریازیس ،آرتریت روماتوئید ، لوپوس ،ضربه ، شکستگی استخوان،وارد شدن بخشی از استخوان یا غصروف درون فضای مفصل، هماتوما ،کشیدگی و رگ به رگ شدن یا  پارگی مینیسک می باشد که تشخیص آن با معاینه حضوری توسط پزشک متخصص امکان پذیر است.