لخته شدن خون در پا چه خطراتی دارد

وقتی پا آسیب می بیند و دچار جراحت می شود، درد و ناراحتی تنها چیزی نیست که با آن روبرو می شوید. این نوع آسیب، احتمال لخته شدن خون را افزایش می‌دهد.

وقتی رگ خونی آسیب ببیند، خون اطراف آن می‌تواند غلیظ شده و به یک توده چسبنده یا لخته تبدیل شود. برخی از لخته‌ها فقط رگ‌های نزدیک به سطح پوست را تحت تأثیر قرار می‌دهند. این وضعیت که ترومبوفلبیت سطحی نامیده می‌شود، معمولاً منجر به مشکلات جدی نمی‌شود. گاهی نیز لخته خون در قسمت‌های عمقی تر پا تشکیل می‌شود که به عنوان ترومبوز ورید عمقی (DVT) شناخته می‌شود. این لخته‌ها در صورت جدا شدن و حرکت به سمت ریه‌ها می‌توانند خطرناک باشند. پزشکان به این حالت آمبولی ریوی می‌گویند.

آسیب به پا می‌تواند ناشی از تصادف رانندگی، آسیب ورزشی یا حتی زمین خوردن باشد. اتفاقات رایجی که ممکن است منجر به لخته شدن خون شوند عبارتند از:

شکستگی استخوان
برجستگی‌های شدید
کبودی‌های شدید
آسیب‌های شدید عضلانی

یک مطالعه در سال ۲۰۰۸ نشان داد که حتی آسیب‌های جزئی پا - آنهایی که نیازی به گچ گرفتن یا استراحت در رختخواب ندارند - می‌توانند احتمال ابتلا به DVT را افزایش دهند. محققان دریافتند که از هر ۱۳ لخته خون، ۱ مورد ممکن است ناشی از مشکلات کوچکی مانند پارگی عضلات یا پیچ خوردگی مچ پا باشد.

انتظار چه چیزی را باید داشت؟

بسیاری از افراد متوجه هیچ علامتی نمی‌شوند. تشخیص ترومبوز ورید عمقی پس از آسیب‌دیدگی دشوار است زیرا کبودی یا برآمدگی می‌تواند شبیه لخته خون باشد. علائم DVT را می‌توان با پارگی عضله، اسب چارلی، پیچ خوردگی مچ پا یا درد ساق پا اشتباه گرفت.

ترومبوز ورید عمقی در پا با علایم زیر همراه است:

تورم
درد یا حساسیت، شاید مانند گرفتگی عضلات
احساس گرما
قرمزی یا تغییر رنگ محل درد
رگ‌های بیرون زده

اگر لخته به ریه‌ها منتقل شود، ممکن است:

خون بالا بیاورید
درد قفسه سینه داشته باشید
ضربان قلبتان تند شود
مشکل در تنفس داشته باشید
هنگام نفس کشیدن احساس درد کنید

اگر پس از آسیب پا متوجه هر چیز غیرمعمول یا نگران کننده‌ای شدید، با پزشک خود تماس بگیرید.

چه کسی در معرض خطر است؟

برخی افراد بیشتر از دیگران در معرض ابتلا به لخته خون هستند. احتمال ابتلای شما در موارد زیر بیشتر است:

یکی از اعضای نزدیک خانواده‌تان مبتلا به DVT باشد
سن بالا داشته باشید
اختلال لخته شدن خون یا بیماری وریدی داشته باشید
سرطان داشته باشید
باردار باشید
از قرص‌های ضدبارداری یا درمان جایگزینی هورمون استفاده کنید
اضافه وزن و سیگار کشیدن احتمال ابتلای شما را افزایش می‌دهد. همچنین، تنبلی و بی‌تحرکی می‌تواند منجر به لخته شدن خون شود.

در حالی که لخته شدن خون در افراد جوان‌تر و سالم کمتر رایج است، اما در این افراد هم احتمال بروز وجود دارد. ورزشکاران متناسب احتمالاً آسیب می‌بینند، دچار کم‌آبی بدن می‌شوند و برای مسابقات مسافت‌های طولانی را طی می‌کنند. این موارد نیز احتمال لخته شدن خون را در آنها افزایش می‌دهند.

جلوگیری از لخته شدن خون

ممکن است هنوز از آسیب‌دیدگی خود درد داشته باشید، اما فعالیت برای جلوگیری از لخته شدن خون نقش موثری دارد. اگر می‌توانید، بیش از یک ساعت در یک زمان ننشینید یا نایستید.

اگر احتمال لخته خون در شما بالا باشد، پزشک ممکن است به شما بگوید که جوراب‌های فشاری مخصوص بپوشید.

آب فراوان بنوشید و از مصرف الکل خودداری کنید، به خصوص اگر مسافت‌های طولانی سفر می‌کنید.

سعی کنید در طول دوره نقاهت دوباره به پاهایتان آسیب نرسانید. کاهش وزن اضافی و ترک سیگار می‌تواند احتمال لخته شدن خون را کاهش دهد./