تغییر فصلها میتواند موجب بروز سردردهای خوشه ای شود. تغییر در میزان دریافت نور خورشید بر چرخه خواب و بیداری بدن تأثیر می گذارد و منجر به بروز سردرد می شود.
تغییر فصلها میتواند موجب بروز سردردهای خوشه ای شود؛ سردردهایی که ممکن است برای چند هفته یا چند ماه، یک یا چند بار در روز رخ دهند.
این سردردها اغلب در پاییز و بهار -یعنی زمانی که ساعتها برای تغییر به وقت تابستانی تنظیم میشوند- شایع هستند. همچنین در ماههای ژانویه و فوریه (که روزها کوتاهاند) و ماههای ژوئیه و اوت (که روزها طولانیاند) نیز زیاد دیده میشوند.
از آنجا که این سردردها ماهیت فصلی دارند، افراد اغلب آنها را با سردردهای ناشی از آلرژی، سینوزیت یا استرس اشتباه میگیرند.
علت سردرد خوشه ای فصلی
یکی از دلایل احتمالی سردرد خوشه ای، تغییر در طول روزهاست. با تغییر فصلها، میزان نوری که دریافت میکنید نیز تغییر میکند. در تابستان، روزها طولانیتر و شبها کوتاهترند؛ در حالی که در زمستان، وضعیت برعکس میشود.
تغییر در میزان دریافت نور خورشید میتواند بر چرخه خواب و بیداری بدن تأثیر بگذارد و همین امر ممکن است منجر به بروز سردرد شود.
علائم سردردهای خوشه ای فصلی
ممکن است موارد زیر را تجربه کنید:
- درد شدید در پشت یا اطراف چشم؛ دردی که میتواند حتی از میگرن نیز شدیدتر باشد.
- دورههای درد؛ سردردها ممکن است برای چند هفته یا چند ماه، چندین بار در روز تکرار شوند که به این بازههای زمانی دورههای خوشه ای میگویند.
- وقفههای بین حملات؛ ممکن است بین دورههای خوشه ای، فواصل طولانیمدتی وجود داشته باشد که در آنها هیچگونه سردردی احساس نمیکنید.
- بروز سردرد تقریباً در یک زمان مشخص از هر سال؛ ماههای ژانویه، فوریه، ژولای و اوت، و همچنین فصلهای پاییز و بهار، زمانهای شایعی برای وقوع این سردردها هستند.
- بروز سردرد تقریباً در یک ساعت مشخص از شبانهروز؛ این سردردها اغلب در ساعات ۱ تا ۲ بامداد، ۱ تا ۳ بعدازظهر و ۹ شب به اوج شدت خود میرسند، هرچند ممکن است در هر زمانی رخ دهند.
- دردی که باعث بیدار شدن شما میشود؛ ممکن است شبهنگام به دلیل درد از خواب بپرید. برخی افراد ۱ تا ۲ ساعت پس از رفتن به رختخواب، از خواب بیدار میشوند.
- هوشیاری بیشازحد (بیدارباش کامل) در طول دورههای خوشه ای. افرادی که دچار این نوع سردرد میشوند، بهنظر میرسد در حالتی از برانگیختگی شدید و هوشیاری بالا قرار دارند؛ آنها اغلب در اتاق قدم میزنند یا احساس میکنند که باید دائماً در حال حرکت باشند.
نکاتی برای پیشگیری از سردردهای خوشه ای
میتوانید با پزشک خود مشورت کنید که آیا امتحان کردن موارد زیر برای شما مناسب است یا خیر:
- ملاتونین: این هورمونی است که بدن برای تنظیم چرخههای خواب و بیداری تولید میکند. ممکن است در طول دورههای سردرد خوشه ای، بهویژه زمانی که دچار سردرد هستید، سطح این هورمون در بدن شما کاهش یابد. مصرف مکمل ملاتونین می تواند به بهبود الگوی خواب شما کمک کند. اگرچه هنوز شواهد قطعی مبنی بر تأثیر آن در پیشگیری از سردردهای خوشه ای وجود ندارد، اما برخی از متخصصان سردرد معتقدند که ارزش امتحان کردن را دارد.
- داروهای پیشگیرانه: اگر سردردهای خوشه ای شما بیش از ۲ هفته طول میکشند، استفاده از این داروها میتواند کمک کننده باشد. این داروها عبارتند از:
- داروهای فشار خون، مانند مسدودکنندههای کانال کلسیم بهویژه وراپامیل
- داروهای ضدتشنج، مانند توپیرامات
- لیتیوم (دارویی که برای اختلال دوقطبی استفاده میشود).
پزشکان معمولاً توصیه میکنند که این داروها را بهصورت روزانه مصرف کنید.
همچنین در طول دوره سردردهای خوشه ای، از عوامل محرک رایج پرهیز کنید. این عوامل عبارتند از:
- الکل: در این دوران، بدن شما نسبت به اثرات الکل حساستر است؛ بنابراین حتی مقادیر اندک آن میتواند باعث شروع سردرد شود.
- سیگار: استعمال دخانیات میتواند سردردهای شما را تشدید کند. همچنین از قرار گرفتن در معرض دود سیگار دیگران نیز خودداری کنید.
- غذاهای حاوی نیترات: این موارد شامل گوشتهای فرآوریشده (مانند بیکن) و گوشتهای نگهداریشده (کنسروی یا دودی) میشوند.
- داروهایی که باعث گشاد شدن رگهای خونی میشوند: نیتروگلیسیرین از جمله این داروهاست. با این حال، هرگز مصرف این دارو یا هر داروی دیگری را بدون دستور پزشک قطع نکنید.
- خوابیدن در طول روز (چرت زدن): این کار ممکن است الگوی خواب شما را مختل و حفظ سلامت بدن را دشوارتر کند.
- گرما: علاوه بر هوای گرم، این مورد شامل حمام یا دوش آب گرم و همچنین فعالیتهای بدنی شدید نیز میشود./
