برای مشاوره با پزشکان کلیک کنید
;

سرک کشیدن در دنیای رویاها و کابوس ها

سرک کشیدن در دنیای رویاها و کابوس ها تقریبا همه ما با کابوس شبانه آشنا هستیم؛ خوابی که وحشتناک است، ترس زیادی ایجاد می‌کند و باعث می‌شود فرد با تپش قلب، تعریق و داد و فریاد از خواب بیدار شود. کابوس‌های شبانه بخش مهمی از خواب هستند که اگر درمان نشوند، کیفیت خواب شبانه را به هم می‌زنند. موارد زیادی وجود دارند که باعث کابوس شبانه در افراد می‌شوند. برای برطرف کرن کابوس شبانه، عامل اصلی باید شناسایی و برطرف شود.
تقریبا همه ما با کابوس شبانه آشنا هستیم؛ خوابی که وحشتناک است، ترس زیادی ایجاد می‌کند و باعث می‌شود فرد با تپش قلب، تعریق و داد و فریاد از خواب بیدار شود. کابوس‌های شبانه بخش مهمی از خواب هستند که اگر درمان نشوند، کیفیت خواب شبانه را به هم می‌زنند. موارد زیادی وجود دارند که باعث کابوس شبانه در افراد می‌شوند. برای برطرف کرن کابوس شبانه، عامل اصلی باید شناسایی و برطرف شود.
به گزارش «بهپو»، خواب انسان 4 تا 5 مرحله دارد که تقریبا شبیه هم هستند، هر مرحله 1 ساعت تا 1 ساعت و نیم طول می‌کشد. با این مراحل 8-7 ساعت خواب شبانه طی می‌شود.
هر کدام از این مراحل 2 قسمت دارد؛ یک قسمت خواب معمولی و یک قسمت خواب رویاست؛ یعنی زمانی که رویا می‌بینیم. در این زمان در حالی که چشمم بسته است، کره چشم حرکت می‌کند؛ انگار واقعا در حال دنبال کردن رویاست.
پس در هر سیکل خواب شبانه، یک مرحله رویا داریم بنابراین هر شب 4 تا 5 بار وارد مرحله خواب رویا می‌شویم؛ یعنی حدود 25 تا 20 درصد زمان خواب.
در سیکل‌های اول خواب، رویا کمتر است و هر چه به صبح نزدیک‌تر می‌شویم، رویاها حجم بیشتری از هر سیکل را به خود اختصاص می‌دهند بنابراین احتمال اینکه وقتی صبح از خواب برمی‌خیزیم، از خواب رویا بیدار شویم، زیاد است.
پس رویاها طبیعی هستند و خواب خوب، خوابی است که رویاها هم جزیی از آن باشند. یکی از علایم کم بودن خواب رویا، نداشتن احساس سرحالی و شادابی بعد از برخاستن از خواب است. باوجود اینکه حدود 2 ساعت از خواب ما، خواب رویاست، اغلب افراد رویاها را به یاد نمی‌آورند و این حالت کاملا طبیعی است. ما حتی متوجه هم نیستیم که خوابمان شامل خواب رویا هم بوده است، اما اگر هنگام خواب رویا به علتی بیدار شویم، کسی ما را بیدار کند یا اطرافمان یا در بدنمان اتفاقی بیفتد، احتمال دارد رویاهایمان را به خاطر بیاوریم و یادمان بماند. پس کسانی که رویاهایشان را به یاد می‌آورند، در زمانی که خواب رویا می‌دیده‌اند، به علتی هر چند به مدت کم، از خواب بیدار شده‌اند. یکی دیگر از علت‌های بیدار شدن، نامناسب بودن دمای محیط خواب، مشکلات جسمی و درد و... است.
محتوای رویا هم اهمیت دارد؛ گاهی افراد فقط رویا نمی‌بینند و رویاهایشان حالت کابوس دارد. کابوس، هم علت‌های جسمی ممکن است داشته باشد و هم علل روانی. یکی از دلایل جسمی که باعث کابوس دیدن می‌شود، پرکاری تیرویید است.
از سوی دیگر، گاهی کسانی که دچار اضطراب هستند یا حادثه خیلی ناخوشایندی برایشان اتفاق افتاده، این رویداد را مکرر به یاد می‌آورند. استرس‌هایی که انسان در طول روز تجربه می‌کند هم می‌تواند رویاها را به کابوس تبدیل کند.
کسانی که خواب منقطع دارند و به دلیلی خوابشان باکیفیت نیست و مدام از خواب بیدار می‌شوند، رویاهایشان را به یاد می‌آورند و حس می‌کنند خیلی خواب می‌بینند.
غیر از اضطراب، استرس و افسردگی، اختلال‌های دیگر خواب هم می‌تواند از دلایل به یاد آوردن رویاها باشد؛ مثل اختلال تنفسی در زمان خواب که از نشانه‌های آن خروپف است. این اتفاق باعث بیداری فرد می‌شود زیرا تنفس در مبتلایان به آن حدود 10 تا 20 ثانیه و حتی در برخی افراد تا 1 دقیقه قطع می‌شود بنابراین میزان اکسیژن خون کم می‌شود و بدن تقلا می‌کند مشکل قطع تنفس حل شود.
این تقلا و فشاری که به بدن می‌آید، خیلی وقت‌ها به بیدار شدن فرد می‌انجامد و احساس وحشت و خفگی در موارد شدید وقفه تنفسی، او را بیدار می‌کند و باعث می‌شود حس کند رویاهای ناخوشایندی می‌بیند که باعث احساس خفگی‌اش شده است.
پس اگر رویاهایتان را زیاد به یاد می‌آورید و طی روز احساس خستگی می‌کنید و دچار این احساس هستید که در تمام شب رویا یا کابوس شبانه می‌بینید، لازم است حتما بررسی شوید تا علت مشکلتان پیدا و درمان برایتان برنامه‌ریزی ‌شود.
 

به یاد آوردن رویا

بعضی افراد بیش از بعضی دیگر رویاها را به خاطر می‌سپارند. 82 درصد ما بلافاصله بعد از بیدارشدن محتوای رویاهایمان را به خاطر می‌آوریم اما بعد از گذشت 5 دقیقه، 50 درصد این اطلاعات فراموش می‌شود و بعد از 10 دقیقه، فقط 10 درصد محتوای رویاها قابل یادآوری است، به این دلیل که در طول خواب، حافظه کارکردی ما خاموش است. اطلاعات جدیدی که به ذهن وارد می‌شود، در این بخش از حافظه نگهداری و پردازش و سپس به حافظه بلندمدت منتقل می‌شود بنابراین رویاها در حافظه ما ثبت نمی‌شود.
شخصیت افراد تا حدی در میزان به یادآوری رویاها نقش دارد به طوری که هنرمندان و کسانی که توانایی تجسمی و بنابراین حافظه بزرگ‌تری برای تصاویر دارند، بیشتر از سایرین رویاهایشان را به یاد می‌آورند. زمان و چگونگی بیدارشدن هم می‌تواند در این امر موثر باشد؛ اما مهم‌ترین عامل، علاقه فرد به یادآوری رویاهاست. اگر می‌خواهید رویاهای بیشتری به یاد بیاورید، علاقه به محتوای رویاها را در خود پرورش دهید و قبل از خواب به خودتان بگویید که می‌خواهم امشب رویاهایم را به یاد بیاورم. میزان یادآوری خواب بین مردها و زن‌ها تفاوتی ندارد. نکته جالب این است که اگرچه خواب REM -مرحله اصلی رویابینی- در کودکان نسبت به بزرگسالان سهم بیشتری از کل طول خواب را شامل می‌شود، اما کودکان کمتر خواب‌هایشان را به یاد می‌آورند. شاید به این دلیل که بخش‌هایی از مغز که به مراحل خواب مربوط است، تا 7-5 سالگی کامل نمی‌شود.
به گزارش «بهپو» و به نقل از «هفته نامه سلامت»، بسیاری از محققان حوزه خواب معتقدند در شروع رویاها هیجان‌ها نقش مهمی دارند. به عبارت دیگر، بخشی از مغز که به هیجان‌ها و احساسات -مثل ترس، ناراحتی، عصبانیت، خوشحالی، امیدواری و...- مربوط است، در خواب فعال می‌شود. سپس قسمت‌های دیگری از مغز تصاویر و نمادهایی از آن احساس پیدا می‌کنند و این نمادها و تصاویر به شکل داستانی به هم مرتبط می‌‌شوند. در عین حال، قسمت مرتبط با تفکر منطقی مغز، در طول خواب فعال نیست بنابراین ارتباطات و رخدادهای تجربه شده در خواب از منطق دوره بیداری تبعیت نمی‌کند. اغلب محتوای رویاها، وقایعی است که اخیرا و عمدتا در طول روز قبل اتفاق افتاده است. بخش دیگری از محتوای رویاها هم به رخدادهای آسیب‌زننده قبلی مربوط هستند که هنوز برای فرد خوابیده حل و فصل نشده‌اند بنابراین تجربه‌هایی که برای ما احساسات شدید ایجاد می‌کند، می‌تواند بارها به رویاها و کابوس‌هایمان نفوذ کند./

بهپو در جوامع مجــازیکانال ما را در جوامع مجازی دنبال کنیــد

این مقاله توسط پزشکان زیر مورد تایید قرار گرفته است

دیدگاه و نظــرات